5203 SAYILI KANUNLA TANINAN HAKLARIN KULLANILMASINA İLİŞKİN BELGE HAKKINDA AÇIKLAMA
1-5203Sayılı kanunun amacı nedir ?
403 sayılı Türk vatandaşlığı kanununun 20 nci maddesi uyarınca Türk vatandaşlığından çıkma izni isteyen vatandaşlarımız bulundukları ve çalıştıkları ülkelerde daha iyi yaşam şartlarına kavuşmak, ekonomik, sosyal ve siyasal haklardan yararlanmak amacı ile başka bir devlet vatandaşlığına geçmek istemektedirler. Türk vatandaşlığından çıkma izni alan kişilerin nüfus kütüklerindeki kayıtları kapatılmakta ve yabancı muamelesine tabi tutulmakta, dolayısı ile ancak Türk kanunlarının yabancılara tanıdığı haklardan yararlanabilmekte idiler. Bu nedenle de vatandaşlarımız Türkiye’de kazanmış oldukları müktesep haklarını yitirmekteydiler. İşte, 06.07.2004 tarihinde yürürlüğe giren 5203 sayılı kanun ile yurt dışında yaşayan vatandaşlarımızdan 403 sayılı Türk vatandaşlığı kanununun 29 uncu maddesi gereğince yararlanacak olanlar ve yararlanacakları hakların kapsamı genişletilmiştir.
2- 5203 sayılı kanun hangi hakları saklı tutmuştur ?
* Türkiye Cumhuriyetinin milli güvenliğine ve kamu düzenine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla;
* Askerlik hizmetini yapma yükümlülüğü, seçme-seçilme, kamu görevlerine girme, muafen araç veya ev eşyası ithal etme hakları dışında,
* Sosyal güvenliğe ilişkin kazanılmış hakları saklı kalmak ve bu hakların kullanımında ilgili kanunlardaki hükümlere tabi olmak şartıyla, Türk vatandaşlarına tanınan haklardan aynen yararlanmaya devam ederler.
3- 5203 sayılı kanunla tanınan hakların kullanılmasına ilişkin belgeden kimler yararlanmaktadır ?
Doğumla Türk vatandaşı olup da, içişleri bakanlığından Türk vatandaşlığından çıkma izni alanlar ve bunların Türk vatandaşlığından çıkma belgesinde kayıtlı reşit olmayan çocukları yararlanmaktadır.
4-5203 sayılı kanunla tanınan hakların kullanılmasına ilişkin belgeden kimler yararlanamaz?
* Türk vatandaşlığını doğumla kazanamayıp, sonradan kazananlar.
* Bulundukları ülkenin vatandaşlığını ilticacı statüsünde kazananlar bu belgeden yararlanamazlar.
5-5203 sayılı kanunla tanınan hakların kullanılmasına ilişkin belge nasıl talep edilir?
5203 sayılı kanunla tanınan hakların kullanılmasına ilişkin belge talebine ilişkin dilekçe ekinde 2 adet fotoğrafla birlikte müracaat edilir.
6-5203 sayılı kanunla tanınan hakların kullanılmasına ilişkin belge hangi makamlarca verilmektedir ?
Kişilerin bizzat kendilerinin talebi halinde verilmektedir. Bu belgeyi; yurt dışında Türk konsoloslukları, yurt içinde nüfus ve vatandaşlık işleri genel müdürlüğü ile il nüfus ve vatandaşlık müdürlükleri vermeye yetkilidirler.
7- 5203 sayılı kanunla tanınan hakların kullanılmasına ilişkin belge çocuklar adına düzenlenebilirmi ?
Türk vatandaşlığından çıkma izin belgesinde kayıtlı olup reşit olmayan çocuklar için, ebeveynlerinin müracaatları halinde bu çocukları adına da müstakil bir belge düzenlenmektedir.
8-5203 sayılı kanunla tanınan hakların kullanılmasına ilişkin belge kimlik belgesi yerine kullanılabilirmi ?
Söz konusu belge, kimlik belgesi yerine kullanılamaz.
9-5203 sayılı kanunla tanınan hakların kullanılmasına ilişkin belgenin hangi hallerde değiştirilmesi mümkündür?
Kişilerin medeni hallerinde veya kimlik bilgelerinde değişiklik olduğunda bu değişikliğe paralel olarak belgenin değiştirilmesi gerekmektedir. Ayrıca, kaybolması veya yıpranması halinde de yenisinin düzenlenmesi mümkündür.
10-5203 sayılı kanunla tanınan hakların kullanılmasına ilişkin belge nasıl kullanılmalıdır?
a- Belge, saklı tutulan hakları dışındaki iş ve işlemler sırasında ibraz edilecek bir belge olup, vatandaşlığını kazandıkları ülkenin resmi kimlik kartı ile birlikte kullanılması gerekmektedir.
b- Belge sahiplerinin,vekalet yoluyla işlem yapmaları halinde, vekaletnamelerini çıkartırken vatandaşlığını kazandıkları ülkenin resmi kimlik kartını kullanacaklardır. Bu vekaletname ile vekalet verdikleri şahsa, 5203 sayılı kanunla tanınan hakların kullanılmasına ilişkin belgenin tasdikli bir suretini de vermeleri gerekmektedir.
c-Bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce uygulamada olan 4112 kayılı kanun gereği saklı tutulan hakların kullanılmasına ilişkin belge sahibi olan kişiler, 5203 sayılı kanunla tanınan hakların kullanılmasına ilişkin belge sahibi olarak değerlendirilecektir.